شادکردن مؤمنان
شاد کردن مؤمن یعنی وارد کردن شادی و خوشحالی به قلب برادر دینی با برآوردن حاجت، رفع گرفتاری، یا هدیه و خوشرویی. این عمل محبوبترین عبادت نزد خداوند است که پاداش آن شادمانی در قیامت و تاجی از نور در بهشت میباشد. حتی تبسم در برابر مؤمن یک حسنه و دیدار او بدون نیاز، سبب نوشته شدن نام انسان به عنوان «زائر خدا» میشود.[۱]
جایگاه و پاداش شاد کردن مؤمن
روایات متعددی از معصومان علیهمالسلام بر این امر تأکید کردهاند:
- امام باقر علیه السلام فرمودند: «خداوند به چیزی محبوبتر از شاد کردن مؤمن عبادت نشده است».[۲]
- رسول خدا صلی الله علیه وآله فرمودند: «هر کس مؤمنی را شاد کند، مرا شاد کرده است و هر کس مرا شاد کند، خدا را شاد کرده است».[۳]
- از امام کاظم علیه السلام روایت شده: «هر کس مؤمنی را شادمان سازد، روز قیامت خداوند متعال دل او را شادمان خواهد ساخت».[۴]
- امام رضا علیه السلام در اهمیت این عمل فرمود: «هیچ عملی نزد خداوند محبوبتر از شاد کردن مؤمن نیست».[۵]
- امام صادق علیه السلام فرمود: «پاداش کسی که در این دنیا برادر مؤمنش را شاد کند، این است که در آخرت، خداوند متعال تاجی از نور بر سر او میگذارد و همسر او را از حورالعین قرار میدهد».[۶]
- رسول خدا صلی الله علیه وآله فرمودند: «خانهای در بهشت است که "دارُ الفَرَح" نامیده میشود. جز کسی که کودکان را شاد کرده باشد، وارد آن نمیگردد».[۷]
مصادیق و راههای شاد کردن مؤمن
شاد کردن مؤمن تنها با یک روش خاص حاصل نمیشود، بلکه در روایات به راههای متعددی اشاره شده است:
- تبسم و خوشرویی: امام باقر علیه السلام فرمودند: «تبسم مرد در برابر برادر مؤمنش یک حسنه است».[۸]
- هدیه دادن: رسول خدا صلی الله علیه وآله فرمودند: «به یکدیگر هدیه دهید تا با هم دوست شوید، زیرا هدیه کینهها را از بین میبرد».[۹]
- دیدار و سرکشی: رسول خدا صلی الله علیه وآله فرمودند: «هر کس برادر مؤمنش را به منزلش زیارت کند، بدون آنکه نیازی داشته باشد، به عنوان زائر خدا نوشته میشود».[۱۰]
- مزاح شایسته: امام صادق علیه السلام فرمودند: «شوخی و مزاح با برادر مؤمن، شادی را وارد دل او میکند».[۱۱]
همانطور که قرآن کریم میفرماید: قُلْ بِفَضْلِ اللَّهِ وَبِرَحْمَتِهِ فَبِذَلِكَ فَلْيَفْرَحُوا هُوَ خَيْرٌ مِمَّا يَجْمَعُونَ ؛ بگو: به فضل و رحمت خداست که مؤمنان باید شاد شوند و این از هر آنچه جمع میکنند بهتر است.[۱۲]
پس شاد کردن مؤمن یک عبادت و خیر بزرگ است. تلاش برای برآوردن نیازهای مادی و معنوی برادران دینی، انسان را به قرب الهی نزدیک و پاداش عظیم اخروی را نصیب او میکند.
شاد نمودن مومنین در عید غدیر خم
از نامهاى روز غدير «يوم السرور» است.[۱۳] ايجاد فرح و سرور در برادر دينى ثواب بسيار دارد و وسعت روزى مى آورد، و اثرات اخروى نيز دارد؛ مثل اينكه قبر او يكى از روضه هاى بهشت قرار مى گيرد.
اسباب شادى بسيار است؛ مثل هديه دادن، مشكلات شخصى را بر طرف كردن، مهمانى كردن، اشعار در مدح و منقبت اهلبيت عليهم السلام قرائت كردن و سرودن، و ذكر قضايايى كه واقعيت است و ديگران را در وقت شنيدن به فرح و سرور مى كشاند. در روايت وارد شده كه اين روز روز نفى غمهاست، و مهربانى كردن رحمت الهى را به دنبال دارد. البته شاد كردن مؤمنان بر خلاف آنچه تصور مى كنند به معناى خنداندن به وسيله دلقكبازى و... نيست. بلكه شاد كردن آنان با احسان و نيكى كردن و اعانت بر حفظ آبروى ايشان است.
- حضرت رسول اكرم صلى الله عليه وآله فرموده است: «من سرّ مؤمناً فقد سرّنى، و من سرّنى فقد سرّ اللَّه»:[۱۴]هر كس مؤمنى را شاد كند مرا شاد كرده، و هر كس مرا شاد كند خدا را شاد كرده است.
- حضرت اميرالمؤمنين على عليه السلام در خطبه مربوط به شأن روز غدير فرموده است: «و من اسعف اخاه مبتدئاً و برّه راغباً فله كأجر من صام هذا اليوم و قام ليلته»: [۱۵]هر كس در اين روز در يارى كردن برادرانش پيشدستى كند و با ميل به او نيكى كند، ثواب كسى را دارد كه اين روز را روزه داشته و شبش را به نماز ايستاده باشد.
- همچنين اميرالمؤمنين عليه السلام فرمود: «اظهروا البشر فيما بينكم، و السرور فى ملاقاتكم»:[۱۶] خوشرو باشيد، و در ملاقات با يكديگر شادى كنيد.
- حضرت امام رضاعليه السلام در آداب اين روز فرموده است: «فأفضِل على اخوانك فى هذا اليوم و سرّ فيه كل مؤمن و مؤمنة»:[۱۷]در اين روز به برادرانت خوبى كن، و هر زن و مرد مؤمنى را شاد گردان.
- «عن احمد بن محمد بن ابى نصر، قال: كنّا عند الرضاعليه السلام و المجلس غاصّ باهله. فتذاكروها يوم الغدير. فقال الرضاعليه السلام: سر فيه كلّ مؤمن و مؤمنة»: [۱۸] احمد بن محمد گفت: در مجلس حضرت رضاعليه السلام بوديم در حالى كه آن مجلس مملوّ از جمعيت بود، و درباره روز غدير گفتگو مى كردند. پس حضرت رضاعليه السلام (به من) فرمود: در اين روز هر مرد و زن مؤمنى را شاد كن.
- شيخ مفيد در «مسارّ الشيعة» در مورد روز غدير مى نويسد:« ادخال السرور فيه على اهل الايمان يحطّ الاوزار»:[۱۹] شاد كردن مؤمنين در روز غدير گناهان را مى ريزد.
پانویس
- ↑ اصول کافی، ج ۲، ص ۱۸۸
- ↑ اصول کافی، ج 2، ص 188
- ↑ بحارالانوار، ج 74، ص 323
- ↑ تحف العقول، ص 412
- ↑ بحارالانوار، ج 75، ص 352
- ↑ اصول کافی، ج 2، ص 188
- ↑ اصول کافی، ج 2، ص 188
- ↑ اصول کافی، ج 2، ص 188
- ↑ اصول کافی، ج 2، ص 188
- ↑ اصول کافی، ج 2، ص 188
- ↑ اصول کافی، ج 2، ص 188
- ↑ یونس، آیه 58
- ↑ خطبه حضرت على عليه السلام در روز غدير. الاقبال: ص ۴۶۳.
- ↑ الكافى: ج ۲ ص ۱۸۸ ح ۱.
- ↑ وسائل الشيعة: ج ۷ ص ۳۲۷.
- ↑ بحار الانوار: ج ۹۷ ص ۱۱۷، به نقل از مصباح الزائر.
- ↑ التهذيب: ج ۶ ص ۲۴ ح ۲۴.
- ↑ بحار الانوار: ج ۳۷ ص ۱۷۰، به نقل از تفسير فرات.
- ↑ مسارّ الشيعه: ص ۴۰.