عبدالفتاح عبدالمقصود
| اطلاعات فردی | |
|---|---|
| نام کامل | عبدالفتاح عبدالمقصود |
| سرشناسی | شاعر، داستاننویس، مورخ، محقق و نویسنده مصری |
| تولد | ۱۲۹۱ شمسی، ۱۳۳۰ قمری، روستای «کفر عشوی»، اسکندریه، مصر |
| وفات | ۱۳۷۲ شمسی |
| اطلاعات علمی | |
| تحصیلات | لیسانس تاریخ اسلام از دانشکده ادبیات دانشگاه اسکندریه |
| مذهب | سنی |
| اطلاعات فرهنگی | |
| زمینه فعالیت | تاریخ اسلام، ادبیات، پژوهشهای دینی، نویسندگی |
| علت شهرت | تألیف کتاب ۹ جلدی «الإمام علي بن أبي طالب» |
عبدالفتاح عبدالمقصود، ادیب، مورخ و پژوهشگر سرشناس مصری در سال ۱۲۹۱ شمسی (۱۳۳۰ قمری/۱۹۱۲ میلادی) در روستای «کفر عشوی» اسکندریه دیده به جهان گشود. وی که از دانشمندان اهل سنت مصر به شمار میآید، بهویژه به دلیل تألیف اثر گستردهاش با عنوان «الإمام علی بن أبي طالب» شناخته میشود. این کتاب به فارسی با نام «امام علی ابن ابیطالب علیه السلام: تاریخ تحلیلی نیمقرن اول اسلام» و با ترجمه آیتالله سید محمود طالقانی منتشر شده است.
زندگینامه[۱]
وی پس از اتمام تحصیلات ابتدایی در مدرسه رأسالتین و دوره متوسطه در مدرسه عباسیه، که در آنجا استعداد درخشانش در نویسندگی توجه معلمان را جلب میکرد، وارد دانشکده ادبیات دانشگاه اسکندریه شد و موفق به اخذ مدرک لیسانس در رشته تاریخ اسلام گردید. او سپس در حوزههای مدیریت و بازرگانی نیز به مطالعاتی پرداخت.
عبدالمقصود در طول حیات حرفهای خود مناصب اداری و فرهنگی متعددی را بر عهده داشت. وی در راهآهن مصر از کارمند دفتری تا رئیس دایره و بازرس اداری پیش رفت. او همچنین مدتی بهعنوان کارشناس تبلیغات و انتشارات در مؤسسه اقتصادی قاهره، مدیرکل روابط عمومی در سازمان مصالح ساختمانی و حرارتی، و مدیرکل امور اداری در شرکت آسیاهای شمال اسکندریه فعالیت کرد. در نهایت، به سمت رئیس دفتر نخستوزیر (محمد صدقی سلیمان) در امور تحریر و انتشارات منصوب شد و همزمان به عضویت هیئت تحریریه مجله «الحديث» در اسکندریه درآمد.
وی به عنوان یک دانشمند سنیمذهب، در وصف امام علی علیه السلام و رویداد غدیر سخنان مشهوری دارد؛ از جمله میگوید: «فضیلت امام معلوم و مشهور است و پیشگامی او نسبت به دیگران غیرقابل انکار میباشد». او همچنین تقریظی مفصل بر کتاب «الغدیر» علامه امینی نوشت که در چاپ دوم این اثر منتشر شد.
عبدالمقصود در ذیقعده ۱۳۹۶ قمری برای زیارت حرم امام رضا علیه السلام به ایران سفر کرد و علاوه بر مشهد، از قم، تهران، اصفهان، شیراز و خرمشهر بازدید نمود و در این شهرها با علما و فرهیختگان ایرانی دیدار و گفتوگو کرد. شرح این سفر در کتاب «مع رجال الفکر فی القاهره» تألیف سید مرتضی رضوی آمده است.
عبدالفتاح عبدالمقصود سرانجام در سال ۱۳۷۲ شمسی (۱۹۹۳ میلادی) دار فانی را وداع گفت.
تألیفات
مهمترین اثر وی، کتاب نُهجلدی «الإمام علی بن أبي طالب» است که حاصل سی سال پژوهش اوست و علاوه بر ترجمه فارسی، توسط سید محمدمهدی جعفری نیز به فارسی برگردانده شده است. از دیگر آثار او میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- «أبناء نامع الرسول»
- «يوم كيوم عثمان»
- «صليبية إلی الأبد»
- «الزهراء أمأبيها سلام الله علیها»
- «فاطمة الزهراء سلام الله علیها في نور محمد صلی الله علیه وآله»
- «السقيفة والخلافة»
علاوه بر این کتاب ها، وی نویسنده حدود چهل داستان کودک و نیز مؤلف چندین کتاب درسی در زمینه تاریخ، جغرافیا و علوم اجتماعی بوده است.
روايت حديث غدير[۲]
يكى از علما و بزرگان اهل سنت كه حديث غدير را نقل كرده عبدالفتاح عبدالمقصود مصرى است.[۳] عبدالفتاح عبدالمقصود در نامه اى كه به عنوان تقريظ بر كتاب «الغدير» به علامه امينى نوشته حدیث غدیر را پذيرفته است.[۴]