محمد سالم دهلوی بخاری
محمد سالم بن سلامالله بن شیخ الإسلام دهلوی، ملقب به ابوالخیر و معروف به محمد سالم دهلوی. وی از نوادگان شیخ عبدالحق بن سیفالدین بخاری (محدث نامدار) است و نسب او به این خاندان علمی میرسد. نسبتهای «حنفی»، «بخاری» و «دهلوی» در نام وی به ترتیب اشاره به مذهب فقهی، اصالت خانوادگی و محل سکونتش دارد.
| اطلاعات فردی | |
|---|---|
| نام کامل | محمد سالم بن سلامالله بن شیخ الإسلام دهلوی بخاری حنفی |
| سرشناسی | عالم حنفی، محدث، صوفی و نویسنده هندی |
| تولد | (هند) |
| محل دفن | - |
| خویشان سرشناس | شیخ عبدالحق بن سیفالدین بخاری (محدث، از نیاکان) |
| اطلاعات علمی | |
| استادان | علمای هند |
| شاگردان | - |
| تحصیلات | علوم دینی در هند |
| مذهب | حنفی |
| اطلاعات فرهنگی | |
| زمینه فعالیت | حدیث، فقه، تصوف، تألیف |
| علت شهرت | تألیفات متعدد در زمینه محبت پیامبر و اهل بیت علیهم السلام، فقه و تصوف |
جایگاه علمی[۱]
وی در هند متولد شد و همانجا نشو و نما یافت. از همان دوران کودکی در محیط علمی هند پرورش یافت و مقدمات علوم را فراگرفت.
محمد سالم دهلوی علوم دینی را نزد اساتید و علمای عصر خود در هند آموخت و از محضر آنان بهرهها برد. هرچند در منابع از نام تمامی اساتید وی یاد نشده، اما جایگاه علمی او گواه بر تحصیلات عمیق وی در فقه حنفی، حدیث و تصوف است.
وی برای تکمیل دانش و بهرهگیری از فضایل معنوی، به حرمین شریفین (مکه و مدینه) سفر کرد. در این سفر، ضمن ادای فریضه حج و زیارت مدینه منوره، با علمای آن دیار نیز دیدار و تبادل علمی داشت. پس از مدتی اقامت در حرمین، به هند بازگشت و به تألیف و تدریس پرداخت.
او به عنوان شیخ فاضل و عالمی برجسته در میان علمای اهل سنت هند شناخته میشود. پایبندی وی به مذهب حنفی و ارادت به خاندان نبوی از ویژگیهای بارز اوست. برخی منابع از او با عنوان «مصنف» (صاحب تألیفات) یاد کردهاند.
تألیفات[۲]
محمد سالم دهلوی دارای تألیفات متعددی است که برخی از آنها به چاپ رسیده و در زمان حیاتش منتشر شده است. مشهورترین آثار وی عبارتند از:
- «اصول الإیمان فی حب النبی و آله من أهل السعادة و الإیقان»
- «نور الإیمان»
- «لطائف الأسرار فی الرقی و العزائم»
- «طریق السالم»
- «رساله فی جواز استماع الغناء»
- «ترجمه حزب البحر»
روايت حديث غدير[۳]
يكى از بزرگان اهل سنت كه حدیث غدیر را آورده محمدسالم دهلوى بخارى (قرن سیزدهم هجری قمری) است. او حديث غدير را در «اصول الايمان» از احمد و ترمذى روایت كرده است.[۴]