یسار ثقفی (ابونجیح)
| اطلاعات فردی | |
|---|---|
| نام کامل | ابویسار عبدالله بن ابی نجیح یسار ثقفی کوفی |
| سرشناسی | تابعی، مفسر، راوی حدیث غدیر |
| وفات | ۱۳۱ هجری قمری (به نقلی ۱۰۹ ق) |
| خویشان سرشناس | یسار ثقفی (پدر) |
| اطلاعات علمی | |
| استادان | مجاهد بن جبر، هفده تن از صحابه پیامبر صلی الله علیه وآله |
| اطلاعات فرهنگی | |
| زمینه فعالیت | تفسیر، روایت حدیث |
| علت شهرت | تدوین یکی از کهنترین تفاسیر روایی (تفسیر ابن ابی نجیح)، نقل حدیث غدیر در مسند احمد بن حنبل، توثیق توسط ابن معین و خزرجی |
يكى از تابعین كه حدیث غدیر را از صحابه نقل كرده یسار ثقفی، ابونجيح(م ۱۰۹ ق) است.[۱] احمد بن حنبل در مسند خود و نيز در كتاب «العمدة» حديث غدير را از يسار ثقفى نقل كرده است.[۲]خزرجى و ابن معین: او را توثيق كرده اند.[۳]
جایگاه راوی
ابویسار عبد الله بن ابی نجیح یسار ثقفی کوفی، که درگذشته سال ۱۳۱ هجری است، تفسیر مهمی دارد که بر اساس روایات مجاهد تنظیم شده است. او از راویان مورد اعتماد اهل حدیث و تفسیر به شمار میرود. احمد بن حنبل درباره او گفته است که ابن ابی نجیح شخصی امین است و پدرش از برترین بندگان خدا بوده است. همچنین ذهبی او را از مشایخ موثق و مورد اعتماد معرفی کرده و گفته است که امام بخاری در باب تفسیر کتاب صحیح خود به این تفسیر اعتماد کرده است. ابن تیمیه نیز درباره تفسیر ابن ابی نجیح گفته است که این تفسیر که از طریق مجاهد روایت شده، از صحیحترین و مستندترین تفاسیر است و تقریبا تفسیری بهتر از آن نزد مفسران وجود ندارد.
تفسیر ابن ابی نجیح در منابع بزرگی مانند تفسیر الطبری بارها نقل شده و در آن حدود دو هزار روایت از او آمده است. این تفسیر در هشت جلد به صورت روایتی تدوین شده و آن را یکی از کهنترین تفاسیر تاریخی تابعین میدانند که به صورت کامل به ما رسیده است. مشهور است که ابن ابی نجیح این تفسیر را از هفده تن از اصحاب پیامبر اسلام صلی الله علیه وآله نقل کرده و اعتبار آنچنان بالاست که سلفیان بزرگی مانند سفیان ثوری گفتهاند: «اگر تفسیری از جانب مجاهد باشد، آن کافی است.»[۴]