عمیرة بن سعد همدانی
| اطلاعات فردی | |
|---|---|
| نام کامل | عمیره بن سعد همدانی یامی مشهور به ابوالسکن کوفی |
| سرشناسی | از تابعین |
| اطلاعات علمی | |
| اطلاعات فرهنگی | |
| زمینه فعالیت | حدیث |
| علت شهرت | نقل حدیث غدیر |
عُمَیْرَة بن سَعْد هَمْدانی از تابعینی برشمرده شده که حدیث غدیر را ضمن ماجرای احتجاج امیرالمؤمنین علیه السلام به حدیث غدیر در رحبه کوفه نقل کرده است و طُرق بسیاری به او منتهی میشود. روایت او را نسائی در خصائص، ابونعیم اصفهانی در حلیة الاولیاء و متقی هندی در کنز العمال نقل کردهاند.
بهنقل از منابع، عمیره بن سعد همدانی یامی، ملقب به ابوالسکن کوفی، از راویان حدیث بود که از جمعی از صحابه پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله چون امیرالمؤمنین علیه السلام، انس بن مالک، ابوسعید خدری و ابوهریره روایت نقل کرده است.
در مورد اعتبار او، علی بن مدینی به نقل از یحیی بن سعید قطان گفته که عمیرة بن سعد از جمله افرادی نبود که بتوان به روایاتش اعتماد کرد. با این حال، ابنحبان او را در شمار راویان موثق آورده است. ابنحجر عسقلانی نیز او را توثیق کرده است.
جایگاه: راوی حدیث غدیر
عمیرة بن سعد همدانی از تابعینی برشمرده شده که حدیث غدیر را ضمن ماجرای احتجاج امیرالمؤمنین علیه السلام به حدیث غدیر در رحبه کوفه نقل کرده است و طُرق بسیاری به او منتهی میشود.[۱] روایت او را نسائی در خصائص،[۲] ابونعیم اصفهانی در حلیة الاولیاء و متقی هندی در کنز العمال[۳] نقل کردهاند. روایت ابونعیم چنین نقل شده است:
«عن عُمیرة بن سعد قال: شهدت علیّا علی المنبر ناشداً أصحاب رسول اللَّه صلی الله علیه و آله و فیهم: أبو سعید، و أبو هریرة، و أنس بن مالک، و هم حول المنبر، و علیٌّ علیه السلام علی المنبر، و حول المنبر اثنا عشر رجلًا هؤلاء منهم، فقال علیٌّ علیه السلام: نشدتکم باللَّه: هل سمعتم رسول اللَّه صلی الله علیه وآله یقول: من کنتُ مولاه فعلیٌّ مولاه؟ فقاموا کلّهم، فقالوا: اللّهمّ نعم. و قعد رجلٌ، فقال: ما منعک أن تقوم؟ قال: یا أمیر المؤمنین کَبِرتُ و نَسِیتُ! فقال: اللّهمّ إن کان کاذباً فاضربه ببلاء حسن. قال: فما مات حتی رأینا بین عینیه نکتة بیضاء لا تواریها العمامة؛ از عمیرة بن سعد که گفت علی علیه السّلام را بر منبر مشاهده کردم درحالیکه اصحاب رسول خدا صلی اللّه علیه و آله را سوگند میداد و در میان آنها: ابوسعید، ابو هریره و انس بن مالک از جمله دوازده تن که در اطراف منبر بودند حضور داشتند و علی علیه السّلام درحالیکه بر منبر قرار داشت فرمود: شما را به خدا قسم میدهم آیا شنیدید از رسول خدا صلی اللّه علیه و آله که میفرمود: هرکس من مولای اویم، پس علی مولای اوست. در نتیجه همه آنها برخاستند و گفتند: بار خدایا، آری، یکی از آن گروه برنخاست، علی علیه السّلام فرمود: تو را چه مانع شد از اینکه برخیزی؟ گفت: یا امیرالمؤمنین در اثر سالخوردگی دچار فراموشی شدم! علی علیه السّلام گفت: بار خدایا اگر دروغ میگوید، او را گرفتار بلایی حسن (نیکو) بگردان. راوی گوید: از دنیا نرفت تا اینکه ما دیدیم که بین دو چشم او نقطه سفیدی آشکار شد که عمّامه آن را نمیتوانست بپوشاند».[۴]
شخصیت و وثاقت
بهنقل از منابع، عمیرة بن سعد همدانی یامی، ملقب به ابوالسکن کوفی، از راویان حدیث بود که از جمعی از صحابه پیامبر اسلام صلی الله علیه و آله چون امیرالمؤمنین علیه السلام، انس بن مالک، ابوسعید خدری و ابوهریره روایت نقل کرده است. در میان کسانی که از او نقل حدیث کردهاند، نامهایی چون زبیر بن عدی، طلحة بن مصرف یامی و عرار بن عبدالله بن سوید یمانی دیده میشود.[۵]
در مورد اعتبار او، علی بن مدینی به نقل از یحیی بن سعید قطان گفته که عمیرة بن سعد از جمله افرادی نبود که بتوان به روایاتش اعتماد کرد. با این حال، ابنحبان او را در شمار راویان موثق آورده است.[۶] ابنحجر عسقلانی نیز او را توثیق کرده است.[۷]
جستارهای وابسته
پانویس
منابع
- تقریب التهذیب؛ احمد بن علی بن محمد (ابنحجر عسقلانی)، تحقیق: محمد عوامة، سوریه: دار الرشید، ۱۴۰۶ق.
- تهذیب الکمال فی أسماء الرجال؛ یوسف بن عبدالرحمن مزی، تحقیق: بشار عواد معروف، بیروت: مؤسسة الرسالة، ۱۴۰۶ق.
- چکیده عبقات الانوار حدیث غدیر؛ میرحامد حسین کنتوری هندی، بهکوشش: محمدرضا شریفی و مرتضی نادری و سید علی میلانی، قم: عطر عترت، ۱۳۹۶ش.
- حلیة الأولیاء و طبقات الأصفیاء؛ احمد بن عبدالله ابونعیم اصفهانی، تحقیق: کمال یوسف حوت، قاهره: دار أم القری، بیتا.
- خصائص أمیرالمؤمنین علی بن أبی طالب رضی الله عنه، احمد بن علی نسائی، تحقیق: دانی بن منیر آل زهوی، بیروت: المکتبة العصریة، ۱۴۲۴ق.
- الغدیر فی الکتاب و السنة و الأدب؛ عبدالحسین امینی، قم: مرکز الغدیر للدراسات الإسلامیة، ۱۴۱۶ق.
- کنز العمال فی سنن الأقوال والأفعال؛ علاءالدین علی بن حسامالدین متقی هندی، بیروت: مؤسسة الرسالة، ۱۴۰۹ق.