محمد بن خالد حنفی
| اطلاعات فردی | |
|---|---|
| نام کامل | محمد بن خالد بن عثمه حنفی بصری |
| سرشناسی | محدث بصری |
| وفات | ۲۱۱ قمری |
| محل دفن | بصره |
| اطلاعات علمی | |
| استادان | مالک بن انس، ابراهیم بن سعد، سلیمان بن بلال، سعید بن بشیر |
| شاگردان | محمد بن بشار (بندار)، محمد بن مثنی، علی بن مدینی، محمد بن یونس کدیمی، ابوقلابه رقاشی |
| تحصیلات | حدیث |
| مذهب | اهل سنت |
| اطلاعات فرهنگی | |
| زمینه فعالیت | حدیث و رجال |
| علت شهرت | روایت از مالک بن انس، وثاقت نزد ابوحاتم |
محمد بن خالد بن عثمه حنفی بصری، از محدثان بصره در سده دوم و سوم هجری است که «عثمه» نام مادرش بوده و از مالک بن انس و دیگران روایت کرده است. وی را ابوحاتم «صالحالحدیث» خوانده و ابن حبان او را در زمره ثقات یاد کرده اما گفته که گاهی خطا میکند؛ بندار و ابن مدینی از جمله شاگردان اویند و به سال ۲۱۱ ق درگذشته است.
جایگاه رجالی[۱]
محمد بن خالد بن عثمه حنفی بصری، از محدثان سده دوم و سوم هجری. «عثمه» نام مادر وی بوده است.
اساتید[۲]
وی از جمعی از محدثان بزرگ حدیث شنیده است، از جمله:
- ابراهیم بن سعد
- مالک بن انس (امام دارالهجره)
- سلیمان بن بلال
- سعید بن بشیر
- و جمعی دیگر از محدثان
شاگردان
گروهی از محدثان نامدار از وی روایت کردهاند که از آن جملهاند:
- علی بن مدینی
- محمد بن مثنی (معروف به زَمِن)
- محمد بن بشار (معروف به بُنْدار)
- محمد بن یونس کُدیمی
- ابوقلابه رَقاشی
- و دیگران
جایگاه علمی
- ابوحاتم رازی درباره وی گفته است: «صالحالحدیث است» (یعنی حدیثش قابل قبول است).
- ابن حبان در کتاب «الثقات» نام او را آورده، ولی در مورد وی گفته است: «گاهی خطا میکند».
- ذهبى و ابن حجر و ابن حِبّان[۳]: او را توثيق كرده اند.
- بندار و كديمى و نيز در صحاح شش گانه از او روایت كرده اند، و او از مالک روايت كرده است. ابن حبّان، ابوحاتِم و ابوزُرعه او را توثيق كرده اند.
وفات: عبدالرحمن بن منده وفات وی را سال ۲۱۱ هجری ذکر کرده است.
روايت حديث غدير[۴]
يكى از علما و بزرگان اهل سنت كه حدیث غدیر را نقل كرده محمد بن خالد بن عثمه حنفى بصرى است. ابن کثیر در تاريخش به نقل از كتاب غدير ابن جریر طبری، حديث غدير را از محمد بن خالد نقل كرده است.[۵]